Toreng Eiffel

The Toreng Eiffel (Ingles: Eiffel Tower, Pranses: Tour Eiffel, /tuʀ ɛfɛl/) ay isang toreng bakal na itinayo sa Champ de Mars sa tabi ng Ilog Seine sa Paris. Naging isang sagisag na pagkakakilanlang pandaigdig ito ng Pransya at isa sa mga tanyag na gusali sa mundo. Isa rin ito sa mga pinakamataas na tore sa buong mundo sapagkat maganda tingnan maging sa gabi. Simbolo ito ng atraksyong pangturista, dayuhan man o hindi sa Pransya.

Pagpapakilala

Isa sa mga pinakamatayog na gusali sa Paris ang pook pasyalang ito at isa sa agad-agarang nakikilalang kayarian sa mundo na ipinangalan sa kaniyang manlilikha ng disenyong si Gustave Eiffel, isang inhinyero. May 6,719,200 na mga mamamayang pumasyal dito noong 2006 at mahigit sa 500,000,000 magmula pa noong itayo ito. Samakatuwid, ang toreng ito ang pinakapapasyalang bantayog na may-bayad sa mundo. Kabilang ang 24 m (79 talampakan) na mga antena, umaabot ang istruktura sa 325 m (1,063 talampakan) taas (mula pa noong 2000), na katumbas ng mga 81 palapag sa isang pangkaraniwang gusali.

Nang makumpleto ang tore noong 1889, napalitan nito ang Bantayog ng Washington bilang pinakamataas na tore sa buong mundo — isang pamagat na inangkin nito hanggang 1930 kung kailan natapos ang pagtatayo ng Gusaling Chrysler ng Lungsod ng New York (319 m — 1,047 talampakang taas). Sa ngayon, ito ang ika-limang pinakamatarik na kayarian sa Pransya at ang siyang pinakamataas na istruktura sa Paris; pumapangalawang pinakamataas ang Tour Montparnasse (210 m — 689 talampakan), bagaman malalampasan na iyon ng Tour AXA (225.11 m — 738.36 talampakan).

May timbang na 7,300 tonelada ang istruktura ng Toreng Eiffel. Depende sa temperaturang pangkapaligiran, maaaring umiwas mula sa araw ang tuktok ng tore hanggang sa mga 18 sentimetro (7 pulgada) dahil sa paglobo o paglawig bakal sa bandang gilid ng araw. Umuugoy din ang toreng pasunod sa hangin ng may 6-7 sentimetro (2-3 pulgada).

Mapupuntahan ang una at ikalawang palapag sa pamamagitan ng mga hagdan at mga elebeytor. May bilihan ng bilyete sa katimugang paanan ng tore kung saan matatagpuan din ang hagdanang papanik sa tore. Sa unang plataporma, nagpapatuloy ang mga hagdan pataas mula sa silangan ng tore; mararating lamang ang ikatlong palapag sa pamamagitan ng asensor. Kapag narating mo na ang una o ikalawang plataporma, bukas ang mga hagdanan para sa sinumang ibig pumaitaas o pumaibaba, na hindi sinisiyasat kung ang bayad ng turista ay para sa isang tiket na pang-elebeytor o panghagdan. Kabilang sa kabuang bilang ng mga hagdan ang 9 na mga hakbang patungo sa tindahan ng tiket sa paanan ng tore, 328 mga hakbang papunta sa unang palapag, 340 mga hakbang parating sa ikalawang antas at 18 mga hakbang patungo sa plataporma ng elebeytor na nasa ikalawang baitang. Kapag lalabas mula sa elebeytor sa ikatlong antas, may dagdag na 15  pang mga hakbang para makapanik sa pang-itaas na platapormang pangmasid. Palagiang nakaukit ang bilang ng hakbang sa gilid ng mga hagdanan upang makapagulat ng progreso sa taong pumapanik. Walang balakid sa pagtingin sa lokasyon na dagliang nasa ilalim at nasa paligid ng tore ang kabuoang iginugugol na panahon sa pagakyat, maliban na lamang sa mga ilang saglit na panahon kung saan nalulukuban ang mga bahagi ng hagdanan.

Kinabibilangan ang pangangalaga ng tore ng pagpapahid ng mga 50 hanggang 60 toneladang pintura bawat pitong taon upang mapananggalang ito mula sa kalawang. Para mapanatili ang iisang anyo nito para sa mga tumatanaw mula sa lupa, tatlong magkakahiwalay na timpla ng pintura ang ginagamit para sa tore, na ang pinakamadilim na timpla para sa ibaba, at ang pinakamapanglaw para sa itaas. Kung minsan binabago ang kulay ng pintura - sa ngayon pinintahan ito ng kulay na kayumangging-abo. Sa unang palapag, may mga aparatong interaktibo na humihingi ng mga mungkahing boto upang malaman kung ano ang gagamiting kulay para sa mga susunod na panahon ng pagpipinta rito. Kabilang sa mga naglingkod bilang arkitekto ng Toreng Eiffel sina Emile Nouguier, Maurice Koechlin at Stephen Sauvestre.

Kasaysayan

Binuo ang kayarian ng Eiffel sa pagitan ng 1887 at 1889 bilang isang arkong pasukan para sa Pansandaigdigang Pagtatanghal ng 1889 (Exposition Universelle), isang Peryang Pandaigdig (World's Fair), na sumasagisag sa pagdiriwang na pang-sentenaryo (sentenyal) ng Rebolusyong Pransesa. Unang binalak ni Eiffel ang pagtatayo nito sa Barcelona, para sa Pansandaigdigang Pagtatanghal ng 1888, ngunit inisip ng mga nangangasiwa ng kaganapan, na nasa lungsod ng Barcelona, na isang kakaibang kayarian ang tore na hindi angkop para sa lungsod, at inisip din nilang magastos ang pagpapagawa ng tore. Matapos ang pagtangging ito ng mga tagapangasiwang nasa Barcelon, iniharap ni Eiffel ang kaniyang mungkahi sa mga namamahala ng Pansandaigdigang Pagtatanghal ng Paris, kung saan itatayo niya ang tore makaraan ang isang taon, noong 1889. Pinasinayaan ang tore noong Marso 31, 1889, at nagbukas noong Mayo 6, 1889. Tatlong daang mga manggagawa ang lumahok sa paglalapat ng 18,038 mga piraso ng mga bakal (isang uri ng purong anyo ng bakal na ginagamit sa mga istrukturang katulad ng Eiffel), na ginagamitan ng dalawa't kalahating milyong mga sabat, ayon sa disenyo ni Maurice Koechlin. Malaki ang pagkakataon na magkaroon ng mga aksidente sapagkat, hindi katulad ng mga modernong kayarian, isang nakalantad na balangkas ang tore ni Eiffel na wala ni anumang namamagitang mga palapag maliban na lamang sa dalawang baitang (platapormang tuntungan). Subalit dahil sa gumamit si Eiffel ng mga paniniguro laban sa mga sakuna kabilang na ang mga naigagalaw na mga palapag, mga rehas na bakal, at mga lambat o engkahe, isang tao lamang ang namatay.

Nagkamit ng mga pagtuligsa mula sa publiko ang tore nang mabuo ito, karamihan sa mga ito ang tumatawag na hindi kahalihalina sa mga mata ang tore. Sinasabing araw-araw na kumakain ng pananghalian ang nobelistang si Guy de Maupassant - na umaming kinamumuhian niya ang tore - sa bahay-kainan ng tore. Sa ngayon, itinuturing ito bilang isang kabighabighaning piyesa ng sining na pang-gusali.

Isa sa mga pangunahing kataga sa mga pelikulang pang-Hollywood ang nagsabi na laging kabilang sa tanawin mula sa bintanang Parisyano ang tore. Sa katotohanan, dahil sa mga limitasyong pang-sona para sa mga taas ng mga gusali, halos lahat ng mga gusali sa Paris ay hanggang pitong palapag lamang, kung kaya't ang mga iilan lamang na mga mas mataas sa pitong palapag ang may malinaw na tanawin ng tore.

May permiso si Eiffel para mapanatiling nakatayo ang tore sa loob ng 20 mga taon, na nangangahulugang maaaring buwagin ito pagdating ng 1909, kapag mabalik ang pagmamay-ari nito sa Lungsod ng Paris. Binalak buwagin ito ng Lungsod ng Paris (bilang bahagi ng isang orihinal na patakaran para sa ganitong mga uri ng tore) subalit naging lubhang mahalaga ang tore bilang isang kasangkapan sa pakikipagugnayan, kung kaya't pinayagan itong manatili kahit man lampas na sa taning ng permiso. Ginamit ito ng militar sa paglulunsad ng mga taksing Parisyano patungo sa mga pook na pinangyayarihan ng Unang Labanan ng Marne, kung kaya't naging mahalagang bantayog ito ng tagumpay ng labanang iyon.

Mga himpilang pampalatuntunan

Radyong FM

Palatuntunan Frequency ERP
France Inter
Regional 90,35 MHz 3 kW
France Culture 93,35 MHz 3 kW
France Musique 97,6 MHz 3 kW

Telebisyon

Palatuntunan Takdang bilang sa pihitan (channel) Frequency ERP
Canal+
6
182,25 MHz 100 kW
France 2
22
479,25 MHz 500 kW
TF1
25
503,25 MHz 500 kW
France 3
28
527,25 MHz 500 kW
France 5
30
543,25 MHz 100 kW
M6
33
567,25 MHz 100 kW

Ibang istruktura na dinadala ang pangalang Toreng Eiffel

  • Eiffel Tower Co-op sa Hackensack, New Jersey, Estados Unidos.

Mga mungkahing babasahin

  • Frémy, Dominique, Quid de la Tour Eiffel, Robert Lafont, Paris (1989)

Tingnan din

  • Estatuwa ng Kalayaan

Mga talaugnayang panlabas

May karagdagang midiya ang Wikimedia Commons na may kaugnayan sa/kay:
Post a comment
Tips & Hints
Arrange By:
Lufthansa
july 8 2013.
Apparently the Eiffel Tower grows in summer! Made of iron, it expands with heat & can get more than 15 cm taller.
Lina Bell
november 28 2016.
The views at night was the best. You can either catch a lift to the top or brave taking the stairs. Dining at one of the two on-site restaurants is a must do and made it a trip to remember.
Eman Abdulaziz
august 3 2015.
I went there for fun, the joy of being on the top, and sightseeing. I'd suggest buying the tickets in advance to avoid the long queues.
Artyom Fedosov
july 27 2016.
Icon of Paris. Nuff said. Go to the top and enjoy the view.
Gabi Bulumac
april 30 2016.
Welcome to one of the world's most iconic monuments ???? From the ???? you can take beautiful shots ????????????????
Baby Diver
november 20 2016.
The famous landmark! Take a tour to the summit that cost €17 for an adult. Beware of pickpocket in the elevator! Enjoy the view on 2nd and top floor and visit the souvenirs shop. Bring jacket!
Load more comments
foursquare.com
9.8/10
Michael Coulombe, Tamás Berki and 7,176,674 more people have been here

Hotels nearby

See all hotels See all
Magnificent Studio Heart of Paris

starting $87

Melia Paris Notre-Dame

starting $678

Hotel Les Rives de Notre Dame

starting $606

Hotel Le Notre Dame

starting $299

Hotel Henri IV Rive Gauche

starting $249

Hotel Esmeralda

starting $99

Recommended sights nearby

See all See all
Add to wishlist
I've been here
Visited
Champ de Mars, Paris

The Champ de Mars (Шаблон:IPA2) is a large public green-space in Paris

Add to wishlist
I've been here
Visited
Musée du quai Branly

The Musée du quai Branly, known in English as the Quai Branly Museum,

Add to wishlist
I've been here
Visited
Trocadéro

The Trocadéro, (Шаблон:IPA-fr), site of the Palais de Chaillot, Шаблон

Add to wishlist
I've been here
Visited
Pont de Bir-Hakeim

The pont de Bir-Hakeim, formerly the pont de Passy, is a bridge that

Add to wishlist
I've been here
Visited
Musée de l'Homme

The Musée de l'Homme (French, 'Museum of Man') was created in 1937 by

Add to wishlist
I've been here
Visited
Musée d'Art Moderne de la Ville de Paris

Musée d'Art Moderne de la Ville de Paris is an art museum in Paris

Add to wishlist
I've been here
Visited
Musée du Vin

The Musée du Vin (Wine Museum or Paris Wine Museum ) is a cultural

Add to wishlist
I've been here
Visited
Paris Sewer Museum

Le Musée des Égouts de Paris, or the Paris Sewer Museum, is d

Similar tourist attractions

See all See all
Add to wishlist
I've been here
Visited
Asansör

Asansör (Turkish for 'elevator', derived from the French word

Add to wishlist
I've been here
Visited
Wasserturm Luzern

卢塞恩水塔(Wasserturm)位于瑞士卢塞恩卡贝尔桥的中间,曾是该市中世纪城墙的一部分,现在是该市的地标。

Add to wishlist
I've been here
Visited
Kärnan

Kärnan (Swedish pronunciation: ]; Danish: Kernen, both literally

Add to wishlist
I've been here
Visited
Tokyo Skytree

Ang Шаблон:Nihongo ay isang pangbrodkast, restawran at pango

Add to wishlist
I've been here
Visited
Torre dei Lamberti

The Torre dei Lamberti is 84 m high tower in Verona, northern Italy,

See all similar places